مجلس و اقتصاد

مجلس و اقتصاد

ارزیابی عملکرد نسبی تجارت بین‌الملل در کشورهای منتخب

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
مجتبی کریم آقایی 1
مهرزاد ابراهیمی 2
هاشم زارع 3
1 گروه اقتصاد، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران
2 گروه اقتصاد، واحد شیراز ، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران (نویسنده مسئول)
3 گروه اقتصاد، واحد شیراز ، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران
10.22034/mec.2025.18144.1128
چکیده
اندازه­گیری عملکرد تجارت بین­الملل، جایگاه با اهمیتی در مطالعات اقتصادی دارد و به تحلیلگران کمک می‌کنند تا تأثیرات تجارت بین‌الملل بر اقتصاد را ارزیابی کنند. این اطلاعات برای تعیین جایگاه، سیاست‌گذاری‌های اقتصادی، برنامه‌ریزی توسعه و درک رقابت‌پذیری کشورها ضروری است. روش مطالعه حاضر، تحلیل پوششی داده­ها با نگرش ورودی ­­محور و با بازده ثابت به مقیاس، در دوره زمانی 2014 الی2020 می­باشد. در این راستا و پس از انتخاب متغیرها، با کمک مدل­ پنجره­ای به منظور سنجش کارایی تجاری، به اندازه­گیری وضعیت شاخص مالم­کوئیست جهت رشد بهره­وری عوامل تجاری 32 کشور منتخب پرداخته شده است. بر اساس نتایج، بترتیب مجارستان، آلمان و ایالات متحده بالاترین کارایی تجاری و ترکیه، مکزیک و پاکستان در صدر رشد بهره­وری کل عوامل تجاری قرار دارد. همچنین ایران در انتهای جداول شاخص­های عملکرد تجاری می­باشد. به منظور بهبود عملکرد نسبی تجاری، می­بایست کشورها، استفاده موثرتری از تکنولوژی، ترکیبات نهاده­ها و تجدید نظر در برخی از سیاست­ها را به کارگیری نمایند.
طبقه‏بندی JEL: F13، F14، F15،O15 ،O24
کلیدواژه‌ها
اندازه ­گیری عملکرد
تجارت بین­ الملل
تحلیل پنجره­ ای پوششی داده ­ها
شاخص مالم ­کوئیست
موضوعات
  1. احمدی، علی محمد و نسرین حضار مقدم (1392). بررسی اثر آزادسازی تجاری روی شاخص توسعه انسانی در کشورهای در حال توسعه. مطالعات راهبردی سیاست گذاری عمومی، سال چهارم، شماره 11، 109-134.
  2. امامی‌میبدی، علی (1390). کارایی و بهره­وری از دیدگاه اقتصادی. تهران، مرکز انتشارات دانشگاه علامه طباطبایی، چاپ 1
  3. باقری، علی (1392). نظریه تولید و کارایی اقتصادی. تهران، انتشارات آراد کتاب
  4. چاوشی، سیده فاطمه؛ محمود محمود زاده و غلام ابری امیر (1398). ارزیابی کارایی تجارت الکترونیکی در استان‌های ایران با رویکرد تحلیل پوششی داده‌ها . فصلنامه پژوهش­ها وسیاست­های اقتصادی، دوره 27، شماره 89، 233-۲۶۸
  5. چهرازی مدرسه، سرور؛ سید عبدالمجید جلایی اسفندآبادی وعلیرضا شکیبایی. (1395). تحلیل بهره­وری ایران و شرکای بزرگ تجاری آن در اتحادیه اروپا با رویکرد تحلیل پوششی داده­های فازی.پنجمین کنفرانس بین المللی دستاوردهای نوین علوم انسانی و مدیریت
  6. حکیمی­پور، نادر (1386). تحلیل مقایسه­ای کارایی بخش صنایع بزرگ در استان­های ایران با استفاده از روش تحلیل پوششی داده­ها. مجله پیک نور، سال پنجم ، شماره 20، 134- 147.
  7. دادگر، یداله (1386). مروری بر تحولات کارایی در ادبیات اقتصادی (نظریه­ها و کاربردها). مجله حقوق و سیاست، سال نهم، شماره 23، 104- 142.
  8. عزیزی، زهرا (1395). بررسی اثر تجارت بر توسعه: ارزیابی و مقایسه شاخص­های درآمد سرانه، توسعه انسانی و پیشرفت انسانی. فصلنامه برنامه­ریزی و بودجه، دوره 21، شماره 3، 119- 142.
  9. علیپور، حمید­رضا و مریمقدکچی (1390). بررسی رابطه توسعه تجارت با رشد اقتصاد در ایران، مجله ­کار و جامعه، دوره پنجم، شماره ۱۴۱، 45-53.
  10. فرجی دیزجی، سجاد (1392). تئوری اقتصاد خرد، تهران، انتشارات فوژان، چاپ 4
  11. فرهادی، علیرضا (1384). بررسی آثار تجارت خارجی بر رشد اقتصادی ایران. فصلنامه برنامه­ریزی و بودجه، دوره 9, شماره 1، 27- 58 .
  12. فینسترا، رابرت سی. (2003). تجارت بین­الملل پیشرفته. ترجمه مهدی تقوی و حشمت عسگری (1389). انتشارات دانشگاه آزاد اسلامی، چاپ اول
  13. مهرگان،­ محمدرضا (1403). تحلیل پوششی داده­ها: مدل­های ­کمی‌ در ارزیابی عملکرد سازمان. تهران، کتاب دانشگاهی، چاپ 9
  14. بهشتی جزن آبادی، الهام؛ هاشم آقازاده، حمیدرضا ارباب، و جلیل حیدری دهویی (1402). رتبه بندی معیارهای ارزیابی عملکرد تجاری در سطح کشور با استفاده از روش های تصمیم گیری چندمتغیره، پژوهشنامه بازرگانی، دوره 27، شماره 107، 1-38.
  15. میرزا بابازاده، نادیا ؛سمانه نورانی آزاد، احمد لطفی و حسن اعمی بنده قرایی (1403). نقش تجارت بین‌الملل بر توسعه شاخص سرمایه انسانی (مطالعه موردی: کشورهای OECD) ، تحلیل های اقتصادی توسعه ایران، ‎دوره 10، شماره 1، 126-145.
مجلس و اقتصاد
دوره 3، شماره 2 - شماره پیاپی 8
تابستان 1404
صفحه 279-302

  • تاریخ دریافت 04 تیر 1404
  • تاریخ بازنگری 11 مرداد 1404
  • تاریخ پذیرش 11 مرداد 1404
  • تاریخ اولین انتشار 11 مرداد 1404
  • تاریخ انتشار 01 مرداد 1404