در دههی اخیر، اقتصاد ایران تحت تأثیر شوکهای مکرر ارزی و پیامدهای همهگیری کووید-۱۹ با نرخهای تورم دورقمی و نوسانات ساختاری در سطح عمومی قیمتها مواجه بوده است. پژوهش حاضر به برآورد و مقایسه شاخص تورم هسته در ایران با بهرهگیری از سه رویکرد متداول شامل «میانه» ، «پیراسته» و «حذف اقلام غذایی و انرژی» میپردازد. ببرای این منظور، از دادههای ماهانه شاخص بهای کالاها و خدمات مصرفی خانوار طی دورهی 1390 تا 1402 مرکز آمار ایران استفاده شده است. یافتهها نشان میدهد که ساختار تورم در ایران دارای چولگی به راست است و در چنین شرایطی روشهای نامتقارن پیراسته عملکرد بهتری در شناسایی روندهای پایدار دارند؛ روش XFE بیشترین ثبات و همبستگی را با روند بلندمدت تورم دارد و در معیارهای پیشبینی (RMSE) و برازش مدل مارکوف سوئیچینگ بهترین عملکرد را نشان میدهد؛ روش میانه در پیشبینی نوسانات کوتاهمدت تورم کارایی بیشتری دارد. با توجه به اینکه هر روش نقاط قوت و ضعف متفاوتی دارد و هیچ شاخص واحدی در بین معیارها برتر نیست، شاخص ترکیبی به عنوان ابزار مناسبتر برای پایش تورم پایدار پیشنهاد میشود. این شاخص ترکیبی ضمن حفظ مزایای روشها، تعادلی میان پایداری و قابلیت پیشبینی برقرار میکند و محدودیتهای هر روش را تا حدی پوشش میدهد. لذا پیشنهاد میشود در تدوین سیاستهای پولی و پایش روند تورم در ایران، از شاخص میانگین معیارهای تورم هسته بهعنوان ابزار مکمل شاخص رسمی CPI استفاده شود تا ارزیابی دقیقتری از روند پایدار تورم حاصل گردد. طبقهبندی JEL:E31, E52, C43 .
عبداللهی, محمدرضا, و گریوانی, فاطمه. (1405). برآورد تورم هسته در ایران: مقایسهای بین برآوردگرهای تأثیرمحدود و روش حذف غذا و انرژی. (e11855). مجلس و اقتصاد, 4(3), e11855 https://doi.org/10.22034/mec.2026.18663.1175
MLA
عبداللهی, محمدرضا, و گریوانی, فاطمه. "برآورد تورم هسته در ایران: مقایسهای بین برآوردگرهای تأثیرمحدود و روش حذف غذا و انرژی" .e11855 , مجلس و اقتصاد, 4, 3, 1405, e11855. doi: 10.22034/mec.2026.18663.1175
HARVARD
عبداللهی محمدرضا, گریوانی فاطمه. (1405). 'برآورد تورم هسته در ایران: مقایسهای بین برآوردگرهای تأثیرمحدود و روش حذف غذا و انرژی', مجلس و اقتصاد, 4(3), e11855. doi: 10.22034/mec.2026.18663.1175
CHICAGO
محمدرضا عبداللهی و فاطمه گریوانی, "برآورد تورم هسته در ایران: مقایسهای بین برآوردگرهای تأثیرمحدود و روش حذف غذا و انرژی," مجلس و اقتصاد, 4 3 (1405): e11855, doi: 10.22034/mec.2026.18663.1175
VANCOUVER
عبداللهی محمدرضا, گریوانی فاطمه. برآورد تورم هسته در ایران: مقایسهای بین برآوردگرهای تأثیرمحدود و روش حذف غذا و انرژی. مجلس و اقتصاد. 1405;4(3):e11855. doi: 10.22034/mec.2026.18663.1175