مجلس و اقتصاد

مجلس و اقتصاد

بررسی اثرات شوک های قیمت نفت بر تورم در کشورهای منتخب منطقه MENA (رویکرد خودرگرسیون برداری پانلی)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 کارشناسی ارشد اقتصاد، گروه اقتصاد، دانشکده اقتصاد و حسابداری، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
2 دانشیاراقتصاد، گروه اقتصاد، دانشکده اقتصاد و حسابداری، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
3 استاد اقتصاد، گروه اقتصاد، دانشکده اقتصاد و حسابداری، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
چکیده
نفت یکی از منابع انرژی حیاتی برای اقتصاد جهانی است و نوسانات قیمت آن تأثیرات عمده‌ای بر اقتصاد کشورها دارد. در این مطالعه، تأثیر شوک‌های قیمتی نفت بر تورم درکشورهای صادرکننده نفت عضو منطقه منا (خاورمیانه و شمال آفریقا) برای دوره زمانی ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۳ با استفاده از مدل خودرگرسیون برداری تابلویی (VAR Panel) پانلی بررسی شده است. نتایج این مطالعه نشان می‌دهد که در کشورهای مورد بررسی ابتدا رابطه بین شوک قیمت نفت و تورم به‌صورت معکوس بوده و سپس این رابطه مستقیم شده است. همچنین، در تحلیل­های انفرادی کشورها، نتایج نشان می­دهد که در کشورهای دارای ثبات اقتصادی نظیر کویت، ابتدا، رابطه مستقیم بوده، اما در پایان دوره و به‌ویژه با شیوع ویروس کرونا، رابطه معکوس و ضعیف شده است. همین‌طور در کشورهای تحت تحریم یا درگیر جنگ، مانند ایران و عراق، تأثیرات نامنظم و وابسته به شرایط سیاسی و اقتصادی خاص هر کشور بوده است. این نتایج نشان‌دهنده پیچیدگی تأثیرات شوک‌های قیمتی نفت و نیاز به توجه به عوامل مختلف اقتصادی و سیاسی در تحلیل این تأثیرات است.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

  1. جعفری، محمد، و گل‌خندان، ابوالقاسم. (1399). شواهد تجربی جدید از تأیید آثار نامتقارن تکانه‌های نفتی بر روی تورم کشورهای عضو اوپک. فصلنامه سیاست‌های راهبردی و کلان، 8 (ویژه‌نامه)، 2-29.
  2. حسینی‌نسب، ابراهیم و میرکاظمی‌مود، منا. (1388). اثر تکانه‌های نفتی بر متغیرهای کلان اقتصادی منتخب کشورهای صادرکننده و واردکننده نفت. اقتصاد مالی، 3(7)، 1-15.
  3. غلام‌پور، الهام؛ محمدی، تیمور؛ ابوالحسنی‌هستیانی‌، اصغر؛ مهرآرا، محسن. (1400). واکنش اقتصاد کلان جهانی در پاسخ به تکانه‌های نفتی و مقایسه آسیب‌پذیری کشورهای منتخب: رهیافت خودبازگشت برداری جهانی. پژوهشنامه اقتصاد انرژی ایران، 10(38)، 194- 155.
  4. فتحی، سروالدین، نونژاد، مسعود، زارع، هاشم، و حقیقت، علی. (1402). بررسی آثار نامتقارن شوک‌های قیمت نفت و تلاطم باز بودن تجاری بر رشد اقتصادی و تورم در کشورهای منتخب عضو کنفرانس اسلامی. فصلنامه مطالعات انرژی، 19(78)، 129-103.
  5. محمداسماعیل، مرجان، معبودی، رضا، و خرسند، محمد. (1401). تاثیر تکانه قیمت نفت بر متغیرهای اقتصاد کلان در کشورهای عضو اوپک - رویکرد خودرگرسیون برداری ساختاری پانلی. فصلنامه علمی-پژوهشی جغرافیا و برنامه‌ریزی منطقه‌ای، 12(46)، 1003-1007. https://doi.org/10.22034/jgeoq.2023.308839.3342
  6. محنت‌فر، یوسف. (1395). بررسی تأثیر شوک‌های نفتی بر متغیرهای اقتصاد کلان در ایران. فصلنامه علمی-پژوهشی مطالعات اقتصادی کاربردی ایران، 5(17)، 225-242
  7. مهدوی عادلی، محمدحسین؛ قزلباش، اعظم و دانش‌نیا، محمد. (۱۳۹۱). اثر تغییرات قیمت نفت بر متغیرهای عمده کلان اقتصاد ایران. فصلنامه اقتصاد محیط زیست و انرژی, ۳, ۱۳۱-۱۷۰.
  8. ناظمی، بهروز؛ شریفی رنانی، حسین؛ و دائی کریم‌زاده، سعید. (1399). تاثیر نرخ ارز بر عملکرد سودآوری شرکت‌های بیمه (رویکرد PanelVAR).  فصلنامه اقتصاد مالی، 14(53)، 133-155.

  • تاریخ دریافت 04 بهمن 1403
  • تاریخ بازنگری 03 اسفند 1403
  • تاریخ پذیرش 04 اسفند 1403
  • تاریخ اولین انتشار 04 اسفند 1403
  • تاریخ انتشار 01 آذر 1403