مسئله تأمین امنیت انرژی بهعنوان یکی از مسائل مهم در جوامع جهانی همواره مطرح بوده است. زیرا انرژی بهعنوان عامل اصلی تولید کالا و خدمات محسوب میشود که در فرایند رشد و توسعه اقتصادی تأثیر بسزایی دارد. باتوجهبه این مسئله که تأمین امنیت انرژی توسط دولتها در هر کشوری جزو نیازهای اساسی محسوب میشود، دولت بایستی سیاستهای اقتصادی خود را به نحوی اتخاذ کند که ریسک امنیت انرژی در آن کشور به حداقل میزان ممکن برسد. هزینههای دولت اگر در جهت ارتقای سطح زیرساختهای بخش انرژی و حمایت از تولیدکننده داخلی آن باشد، منجر به تنوع منابع، دردسترسبودن، کاهش هزینهها، کاهش وابستگی به واردات و افزایش بهرهوری بخش انرژی میشود تا درنهایت سطح امنیت انرژی در کشور افزایش یابد. ازآنجاییکه تبادلات بینالمللی، ارتباط با کشورهای واردکننده و صادرکننده انرژی و حفظ جایگاه بینالمللی برای تأمین منابع انرژی بسیار حائز اهمیت است و بهشدت تحتتأثیر تحریمهای اقتصادی قرار میگیرد، مطالعه حاضر به بررسی اثر هزینههای دولت و تحریمهای اقتصادی طی دوره زمانی 1980 تا 2018 با استفاده از روش SVAR میپردازد. درنهایت، نتایج پژوهش نشان میدهد که تحریمهای اقتصادی، آزادی تجاری و شهرنشینی به افزایش ریسک امنیت انرژی منجر شده و امنیت انرژی در کشور را کاهش میدهند. از سوی دیگر، هزینههای دولت، صنعتی شدن و سرمایه گذاری مستقیم خارجی به کاهش ریسک امنیت انرژی منجر میشوند. نتایج تجزیه واریانس در دوره دهم نیز حاکی از آن است که هزینههای دولت و تحریمهای اقتصادی به ترتیب 77/20 و 21/32 درصد از تغییرات ریسک امنیت انرژی را توضیح میدهند.
امینی، امید، امانی، رامین، قادری، سامان. (1401). مصرف انرژیهای تجدیدپذیر، تجدیدناپذیر و ریسک امنیت انرژی در ایران: کاربرد مدل خودرگرسیو برداری ساختاری (1401). نشریه انرژی ایران. 25(4)، 81-103.
شهبازی، کیومرث، حکمتی فرید، صمد، رضایی، هادی. (1396). بررسی تأثیر اندازه و کیفیت دولت بر شدت انرژی در کشورهای منتخب OECD. فصلنامه مطالعات اقتصاد انرژی, 13(52), 119-152.
عزیزی، وحید، جواهری، بختیار و حبیبی، فاتح . (1403). تأثیر تحریمهای اقتصادی و بلایای طبیعی بر درآمد سرانه ایران. پژوهشهای اقتصادی ایران, 29(99). 194-242. doi: 10.22054/ijer.2024.79711.1279
علی مرادی افشار، پروین، عزیزی، وحید، فاتحی، سمیه. (1401). بررسی تأثیر بلایای طبیعی بر امنیت انرژی در ایران. پژوهشهای اقتصادی (رشد و توسعه پایدار).
ملکی، عباس و شکری، شهابالدین . (1403). تاثیر تحریمهای بینالمللی بر امنیت انرژی روسیه. فصلنامه مطالعات بین المللی, 21(3), 209-239. doi: 10.22034/isj.2024.457551.2172
موسویان، سید مهدی، کریمی تکانی، زهرا، صادقی، سید کمال، پور عبادالهان کویچ، محسن. (1397). بررسی اثر مخارج دولت و سرمایهگذاری مستقیم خارجی بر شدت انرژی در صنایع کارخانهای استانهای ایران: رویکرد اقتصادسنجی فضایی. پژوهشنامه اقتصاد انرژی ایران. 7(28)، 157-184.
یاری، احسان، رضایی، دانش . (1400). تحریمهای بینالمللی و امنیت انرژی جمهوری اسلامی ایران؛ با تأکید بر سرمایهگذاری خارجی و ورود فنّاوری نوین در بخش انرژی(2005-2015). مطالعات راهبردی سیاست بین الملل, 5(9), 249-274. doi: 10.22080/jpir.2021.21403.1216
قربانی, زانکو, امانی, رامین, و جواهری, بختیار. (1404). بررسی اثر هزینههای دولت و تحریمهای اقتصادی بر ریسک امنیت انرژی در ایران. مجلس و اقتصاد, 3(1), 1-24. https://doi.org/10.22034/mec.2025.17638.1094
MLA
قربانی, زانکو, امانی, رامین, و جواهری, بختیار. "بررسی اثر هزینههای دولت و تحریمهای اقتصادی بر ریسک امنیت انرژی در ایران", مجلس و اقتصاد, 3, 1, 1404, 1-24. doi: 10.22034/mec.2025.17638.1094
HARVARD
قربانی زانکو, امانی رامین, جواهری بختیار. (1404). 'بررسی اثر هزینههای دولت و تحریمهای اقتصادی بر ریسک امنیت انرژی در ایران', مجلس و اقتصاد, 3(1), pp. 1-24. doi: 10.22034/mec.2025.17638.1094
CHICAGO
زانکو قربانی, رامین امانی و بختیار جواهری, "بررسی اثر هزینههای دولت و تحریمهای اقتصادی بر ریسک امنیت انرژی در ایران," مجلس و اقتصاد, 3 1 (1404): 1-24, doi: 10.22034/mec.2025.17638.1094
VANCOUVER
قربانی زانکو, امانی رامین, جواهری بختیار. بررسی اثر هزینههای دولت و تحریمهای اقتصادی بر ریسک امنیت انرژی در ایران. مجلس و اقتصاد. 1404;3(1):1-24. doi: 10.22034/mec.2025.17638.1094