مجلس و اقتصاد

مجلس و اقتصاد

شکاف طبقاتی و تله بهره‌وری: اثرات آستانه‌ای نابرابری ثروت بر بهره‌وری نیروی‌کار در کشورهای نفت‌خیز

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
استادیار گروه اقتصاد، واحد فیروزکوه، دانشگاه آزاد اسلامی، فیروزکوه، ایران
چکیده
هدف این مقاله بررسی تله بهره‌وری در 7 کشور نفت‌خیز ایران، کویت، عربستان، امارات، عراق، عمان و قطر از طریق برآورد اثرات نابرابری ثروت بر بهره‌وری نیروی‌کار در دوره 2023-2005 با استفاده از رگرسیون پانل آستانه‌ای است. بدین منظور 4 مدل تصریح شد که در آنها سهم ثروت گروه‌های بالای جامعه (1 درصد و 10 درصد بالای جامعه) و گروه‌های متوسط و پایین جامعه (40 درصد میانی و 50 درصد پایین) برآورد گردید. نتایج نشان دادند افزایش نابرابری ثروت در این کشورها سبب کاهش بهره‌وری نیروی‌کار می‌شود. ضمن اینکه این اثرات غیرخطی بوده و با توجه به سطح سرمایه‌گذاری، تعدیل می‌شوند. به‌طور خاص، هنگامی که سطح سرمایه‌گذاری در این کشورها بالاتر از 9/16 درصد تولید ناخالص داخلی باشد، تأثیر منفی نابرابری بر بهره‌وری نیروی‌کار کاهش می‌یابد. در مقابل، افزایش سهم ثروت در گروه‌های میانه و پایین جامعه به‌ویژه در شرایطی که سرمایه‌گذاری بالاتر از 2/42 درصد باشد، موجب افزایش بهره‌وری نیروی‌کار می‌شود. همچنین، کاهش نرخ تورم و بهبود شرایط بهداشتی و آموزشی به‌عنوان عوامل کلان اقتصادی بر بهره‌وری نیروی‌کار تأثیر مثبت دارند. نتایج این تحقیق نشان‌دهنده اهمیت سیاست‌های توزیعی و سرمایه‌گذاری در حوزه‌های آموزش و بهداشت برای بهبود بهره‌وری نیروی‌کار ضروری است. این یافته‌ها برای سیاست‌گذاران کشورهای نفت‌خیز اهمیت ویژه‌ای دارد و نشان می‌دهد که کاهش نابرابری و افزایش سرمایه‌گذاری می‌تواند به رشد اقتصادی پایدار و افزایش بهره‌وری کمک کند.
طبقه‌بندی JEL: D31، D63، Q32.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

  1. حیدری، حسن، و حسن‌زاده، اکبر. (1395). رابطه نابرابری درآمدی و رشد اقتصادی در ایران. رفاه اجتماعی، 16(63 )، 89-125.
  2. ساکیان، مرضیه، محمودزاده، محمود، موسوی، میرحسین و غلام ابری، امیر. (1403). آثار نابرابری توزیع درآمد بر ثروت در ایران. مجلس و راهبرد، 31(117)، 75-102.
  3. منتظری شورکچالی، جلال و زاهد غروی، مهدی. (1401). اثر نابرابری درآمدی بر رشد اقتصادی کشورهای در حال توسعه: شواهدی از الگوی رگرسیون آستانه‌ای تابلویی. اقتصاد و الگو سازی، 3(13)، 147-181.
  4. نوفرستی، ابوالفضل، احمدی شادمهری، محمدطاهر، رزمی، سید محمد جواد و نوفرستی، محمد. (1397). اثر نابرابری بر رشد از کانال سرمایه‌انسانی: مطالعه موردی ایران. سیاست‌های راهبردی و کلان، 6(24)، 618-643.
دوره 3، شماره 2 - شماره پیاپی 8
تابستان 1404
صفحه 187-207

  • تاریخ دریافت 22 تیر 1404
  • تاریخ بازنگری 29 تیر 1404
  • تاریخ پذیرش 11 مرداد 1404
  • تاریخ اولین انتشار 11 مرداد 1404
  • تاریخ انتشار 01 مرداد 1404