این مطالعه با استفاده از یک آزمایش میدانی تصادفی‌شده (RCT) روی ۴۰۰ خانوار شهری در ایران، تأثیر آموزش‌های مالی اسلامی را بر کاهش بدهی‌های ربوی و گرایش به ابزارهای مالی مبتنی بر شریعت بررسی می‌کند. یافته‌های کلیدی نشان می‌دهد شرکت در برنامه آموزشی ۶ جلسه‌ای منجر به: کاهش 1/3 میلیون تومانی بدهی‌های کوتاه‌مدت در گروه آزمایش نسبت به کنترل ()، افزایش 39/7 برابری احتمال استفاده از ابزارهای اسلامی مانند صکوک () و تقویت «سرمایه اخلاقی» با ضریب تعدیل‌گری 21/0 در مدل سلسله مراتبی می‌شود. روش‌شناسی نوآورانه این پژوهش، ترکیب RCT با مدل‌سازی فضایی ساختاری (SAR) و ماتریس وزنی مبتنی بر شاخص‌های اقتصادی-اجتماعی () است. تحلیل معادلات ساختاری پویا (DSEM) نشان می‌دهد ۶۲٪ از تغییرات رفتاری ناشی از انتشار سلسله‌مراتبی آموزه‌های اسلامی در شبکه‌های اجتماعی-فضایی است. در سطح نظری، مطالعه حاضر با ادغام «تاب‌آوری مالی» و «عدالت قراردادی اسلامی»، چارچوب تلفیقی جدیدی ارائه می‌دهد که در آن پارامتر شرعی به عنوان مکانیسم کلیدی تعدیل‌گر رفتارهای مالی عمل می‌کند. این پژوهش شواهد تجربی از تأثیر غیرخطی آموزش دینی بر نرخ نهایی جایگزینی کالاهای حلال/حرام () را ارائه می‌دهد.
طبقه‌بندی JEL: E21، G53، D14، I22